Bosse of hijs- en beschermingsbult (geen afwerkingsbult)

Moderator: yuti

Bosse of hijs- en beschermingsbult (geen afwerkingsbult)

Berichtdoor Philip Arrhidaeus » Zo Nov 30, 2008 9:56 pm

Hoe vertaal ik 'bosses' in het Nederlands?

Bulten? ... Uitstulpingen? ... Knoppen? ...

Dit is een in het Engels gebruikte term om bijvoorbeeld het onafgewerkte gedeelte aan te duiden op stenen.

Naar mijn gevoel zijn er twee soorten:

- de 'bosses' die op mantel - of afwerkingstenen met opzet gelaten zo werden om beschadiging te vermijden van het oppervlak dat later glad afgewerkt diende te worden
viewtopic.php?t=1151&mforum=prkmthetegyptef
Afwerkingsuitstulpingen?


- de 'bosses' die te vinden zijn op sarcofaagdeksels en die dienden om met hefbomen (of koorden??) het deksel op zijn plaats te manoeuvreren, zoals hieronder achtereenvolgens in het Louvre en in Leiden ( met detail). Achteraf werden deze bosses verwijderd.
Hulpuitstulpingen?

Afbeelding

Afbeelding

Afbeelding
Laatst gewijzigd door Philip Arrhidaeus op Di Jan 13, 2009 9:06 pm, in totaal 1 keer gewijzigd.
Gebruikers-avatar
Philip Arrhidaeus
Site Admin
 
Berichten: 6386
Geregistreerd: Do Mrt 23, 2006 3:16 pm
Woonplaats: Vlaanderen

Berichtdoor Jef » Ma Dec 01, 2008 1:50 pm

Ik had me al eens afgevraagd waar zijn die uitstulpingen voor, nu lees ik dat ze werden gebruikt om de de sarcofaag of andere zware delen op hun plaats te hijsen. Weer wat opgestoken :wink:

Je zou ze mogelijk in het nederlands hijsogen, hijshaken of hijsknoppen kunnen noemen, al lijken de uitstulpingen niet echt op de huidige hijsogen die wij in nederland momenteel gebruiken om zware delen simpel op te kunnen hijsen.
Gebruikers-avatar
Jef
 
Berichten: 1227
Geregistreerd: Za Apr 01, 2006 2:56 pm
Woonplaats: Etten-Leur, NL

Berichtdoor Taa Seqenenre » Do Dec 04, 2008 5:27 pm

Afwerkingsoppervlaktes en hijsknoppen?
Gebruikers-avatar
Taa Seqenenre
 
Berichten: 206
Geregistreerd: Ma Apr 10, 2006 4:55 pm

Berichtdoor Philip Arrhidaeus » Do Dec 04, 2008 8:39 pm

Taa Seqenenre schreef:
Afwerkingsoppervlaktes en hijsknoppen?
Niet slecht, maar ik zocht ook achter een achter een gemeenschappelijk woord voor allebei de architecturale verschijnselen, als ik het zo mag uitdrukken: in het Engels gebruikt men het woord 'bosses' voor zowel zijdes die nog afgewerkt dienen te worden als voor uitsteeksels die dienen voor het op zijn plaats brengen van.

Dat 'hijs' van Jef vind ik het best om te gebruiken in het tweede geval, met of zonder koorden.

Nu nog even nadenken over het eerste en het gemeenschappelijke deel.
Hijsuitstulping
Afwerkingsuitstulping
??
Gebruikers-avatar
Philip Arrhidaeus
Site Admin
 
Berichten: 6386
Geregistreerd: Do Mrt 23, 2006 3:16 pm
Woonplaats: Vlaanderen

Berichtdoor Taa Seqenenre » Wo Dec 10, 2008 7:28 pm

Philip Arrhidaeus schreef:Taa Seqenenre schreef:
Afwerkingsoppervlaktes en hijsknoppen?
Niet slecht, maar ik zocht ook achter een achter een gemeenschappelijk woord voor allebei de architecturale verschijnselen, als ik het zo mag uitdrukken: in het Engels gebruikt men het woord 'bosses' voor zowel zijdes die nog afgewerkt dienen te worden als voor uitsteeksels die dienen voor het op zijn plaats brengen van.

Dat 'hijs' van Jef vind ik het best om te gebruiken in het tweede geval, met of zonder koorden.

Nu nog even nadenken over het eerste en het gemeenschappelijke deel.
Hijsuitstulping
Afwerkingsuitstulping
??


Kan ook niets beters bedenken.

Hijsuitstulpingen en afwerkingsuitstulpingen lijken me wanneer je een gemeenschappelijk woord voor allebei de zaken wilt gebruiken goed, maar wat lang.

Hijs en afwerking zijn ok, maar is er niets anders te vinden voor uitstulping?
Gebruikers-avatar
Taa Seqenenre
 
Berichten: 206
Geregistreerd: Ma Apr 10, 2006 4:55 pm

Berichtdoor Philip Arrhidaeus » Di Jan 13, 2009 9:05 pm

Taa Seqenenre schreef:
Hijsuitstulpingen en afwerkingsuitstulpingen lijken me wanneer je een gemeenschappelijk woord voor allebei de zaken wilt gebruiken goed, maar wat lang.

Hijs en afwerking zijn ok, maar is er niets anders te vinden voor uitstulping?

Daar ga ik volledig mee akkoord.

Het wordt misschien even wennen, maar laat het ons dan houden op:
hijsbulten en afwerkingsbulten.
Gebruikers-avatar
Philip Arrhidaeus
Site Admin
 
Berichten: 6386
Geregistreerd: Do Mrt 23, 2006 3:16 pm
Woonplaats: Vlaanderen

Berichtdoor Jef » Wo Jan 14, 2009 1:45 pm

Nu we het er zo over hebben, beginnen ze mij steeds meer op te vallen.

Het valt me dan ook op dat er zoveel van die hijsbulten zijn blijven zitten.
Vergeten weg te halen ??????????? of laten zitten om de grafroof te vergemakkelijken ???????
Gebruikers-avatar
Jef
 
Berichten: 1227
Geregistreerd: Za Apr 01, 2006 2:56 pm
Woonplaats: Etten-Leur, NL

Berichtdoor Philip Arrhidaeus » Wo Jan 14, 2009 8:41 pm

Jef schreef:
Het valt me dan ook op dat er zoveel van die hijsbulten zijn blijven zitten.
Vergeten weg te halen ??????????? of laten zitten om de grafroof te vergemakkelijken ???????


Dàt is misschien nog geen zo een slechte denkpiste. :shock:

Inderdaad ... ik heb me ook al dikwijls afgevraagd waarom men die dingen liet zitten. Z'n enorm werk zal dat afhakken nu ook weer niet geweest zijn, want die mannen waren wat gewoon op dat gebied.

Of misschien kwamen helemaal geen steenhouwers meer te pas bij de begrafenis of liever bij het op zijn plaats zetten van het sarcofaagdeksel.
Ieder zijn specialiteit?

Maar deze mogelijkheid is zeker te overwegen: met voorbedachte rade de hijsbulten laten zitten ... slimmeriken. Heu pardon: stouteriken. :lol:

Nu, een gevolg van het laten zitten van de hijsbulten zal dan wel zijn dat de meeste of alle sarcofaagdeksels met bulten (van beroofde tombes) geen zijbeschadigingen zal vertonen? Of wel: toch gaten maken om makkelijker te kunnen hijsen tegen de bovenkant van een zijkant van de sarcofaag zelf?
Gebruikers-avatar
Philip Arrhidaeus
Site Admin
 
Berichten: 6386
Geregistreerd: Do Mrt 23, 2006 3:16 pm
Woonplaats: Vlaanderen

Berichtdoor william » Za Mrt 14, 2009 10:18 pm

Onlangs kwam ik per ongeluk in het bezit van een Grote Winkler Prins, en wat vond ik daarin: BOSSAGE

BOSSAGE (v. Fr. bosse = bult), de bewerking van natuursteen, waarbij de voorzijde van de steen brut wordt gehouden, maar de omranding ervan terugliggend vlak wordt bewerkt. De bewerking kan men in verband met verwering slechts toepassen bij harde steen met een dichte structuur. Bossage treft men aan in de Romeinse maar vooral in de renaissancebouwkunst (o.a. Palazzo Strozzi en Palazzo Pitti te Florence). Soms wordt de steen bewerkt tot een zgn. diamantkop (Palazzo dei Diamanti, Ferrara).

Dus bosse komt van het franse woord voor bult, maar bij Winkler Prins hadden ze in 1974 nog van geen bosses in Egypte gehoord blijkbaar :lol:

william :)
william
 
Berichten: 268
Geregistreerd: Wo Okt 17, 2007 4:32 pm
Woonplaats: Lochristi

Berichtdoor Philip Arrhidaeus » Zo Mrt 15, 2009 8:58 pm

William schreef:
... BOSSAGE ...


Goed gevonden :welldone: , inderdaad: had ik dat geweten ...

Nu ben ik weer aan het twijfelen bosse, bossage, of de 'omschrijvende' Nederlandse benamingen: hijsbulten en afwerkingsbulten.

Ja ik weet het ... lach niet. :lol:
't Zijn toch duidelijke omschrijvingen?
Gebruikers-avatar
Philip Arrhidaeus
Site Admin
 
Berichten: 6386
Geregistreerd: Do Mrt 23, 2006 3:16 pm
Woonplaats: Vlaanderen

Re: 'Bosses' of hijsbulten en afwerkingsbulten

Berichtdoor Philip Arrhidaeus » Di Nov 23, 2010 8:20 pm

We hebben het tijdens de Nederegyptereis 2010 gehad over deze benamingen van mij:
hijsbulten en afwerkingsbulten ...
... onnodig te zeggen dat ik me met hand en tand diende te verdedigen tegenover mijn welbespraakte mede-egyptofielen. :wink:
Zoals ik met een vinger in hun richting zei tegen menig Egyptisch medemens: 'bad people' ... :P
:lol:

Maar ik blijf erbij: beter de woorden hijsbulten en afwerkingsbulten gebruiken dan één woord bosse of bassage, want wat hiervan op onderstaande foto bij de piramide van Menkaure te Gizeh, waar er volgens mij afwerkingsbulten èn hijsbulten te zien zijn op één en dezelfde steen:

Afbeelding
Gebruikers-avatar
Philip Arrhidaeus
Site Admin
 
Berichten: 6386
Geregistreerd: Do Mrt 23, 2006 3:16 pm
Woonplaats: Vlaanderen

Re: 'Bosses' of hijsbulten en afwerkingsbulten

Berichtdoor Philip Arrhidaeus » Vr Dec 03, 2010 7:17 pm

En ik ben hier nog eens ...

die afwerkingsbulten kunnen er ook anders uitzien ... zoals in de Dodentempel van Menkaure liggen deze dioriet blokken te wachten op afwerking.

Doet me nu denken ... beschermingsbulten en hijsbulten? I.p.v. afwerkingsbulten en hijsbulten?

Op het eerste blok van de bovenste rij zijn de twee types bulten ook allebei te zien.

Afbeelding

Afbeelding
Gebruikers-avatar
Philip Arrhidaeus
Site Admin
 
Berichten: 6386
Geregistreerd: Do Mrt 23, 2006 3:16 pm
Woonplaats: Vlaanderen

Re: 'Bosses' of hijsbulten en afwerkingsbulten

Berichtdoor isisnofret » Di Jan 04, 2011 10:16 pm

Het heeft een tijdje geduurd alvorens ik gereageerd heb, maar ik diende eerst op het werk te zijn om iets uit te vissen. Ik heb de Haslinghuis er eens op nageslagen, zowat de bijbel voor de bouwkunidge termen in het Nederlands. Meteen er aan toevoegen dat die vooral toepasselijk is op architectuur in onze gewesten en veel minder volledig is voor mediterraanse en oosterse bouwkunde.
Bossage komt er als Nederlandse term in voor en in bijlage kan je lezen wat er onder verstaan wordt.
Er zit ook vertaallijst in naar het Engels, Frans en Duits, zodat je alles hebt. In tegenstelling tot bij de Egyptische voorbeelden is dit bij ons wel degelijk een afwerkingslaag en niet bedoeld omlater vlak te zetten. Toch kun je dat woord mijns inziens ook hiervoor gebruiken, want het uitzicht is hetzelfde.
De hijsbulten zijn van een andere orde, een term die mijn voorkeur wegdraagt, maar die ik niet in Haslinghuis heb teruggevonden. Wel enkele andere hijstechnieken als de schaar en het schaargat of de wolf. Alhoewel hij het niet vermeldt, kwamen beide hijstechnieken ook al bij Grieken en Romeinen voor. Bij de Egyptenaren weet ik het niet.

Philippe hoe krijg ik scans ier in gemonteerd?
Van zodra ik het weet voeg ik ze toe.

Luc
isisnofret
 
Berichten: 16
Geregistreerd: Zo Feb 15, 2009 7:44 pm

Re: 'Bosses' of hijsbulten en afwerkingsbulten

Berichtdoor isisnofret » Di Jan 04, 2011 10:47 pm

Ik heb eens het verstand gehad (met vertraging) om wat verder te kijken op de website en de handleiding gevonden.
Op hoop van zegen...
Luc

Afbeelding

Afbeelding

Afbeelding

Afbeelding

Afbeelding
isisnofret
 
Berichten: 16
Geregistreerd: Zo Feb 15, 2009 7:44 pm

Re: 'Bosses' of hijsbulten en afwerkingsbulten

Berichtdoor Philip Arrhidaeus » Vr Jan 07, 2011 9:45 pm

Bedankt Luc om bovenstaande te posten.

Isisnofret/Luc schreef:
Bossage komt er als Nederlandse term in voor en in bijlage kan je lezen wat er onder verstaan wordt.
Er zit ook vertaallijst in naar het Engels, Frans en Duits, zodat je alles hebt. In tegenstelling tot bij de Egyptische voorbeelden is dit bij ons wel degelijk een afwerkingslaag en niet bedoeld omlater vlak te zetten. Toch kun je dat woord mijns inziens ook hiervoor gebruiken, want het uitzicht is hetzelfde.

Het uitzicht is inderdaad hetzelfde, maar het diende niet zo te blijven, het moest nog afgewerkt worden. En ik vermoed dat het dus bijna allemaal om een bescherming van de steen ging tijdens het transport en het stapelen.
Dus ben ik nu eerder geneigd om niet het woord 'bosse' of 'bossage' te gebruiken wegens de verwarring met een aldus qua uitzicht zo bedoelde steen, en ook het woord afwerkingsbult niet, want dan lijkt het inderdaad alsof het tot afwerking dient. Vandaar onze discussie in Gizeh.
Dus zou het eerder 'beschermingsbult' dienen te zijn, denk ik voorlopig ... tot iemand dit tegenspreekt.

Isisnofret / Luc schreef:
De hijsbulten zijn van een andere orde, een term die mijn voorkeur wegdraagt ...

Blij dat we het hierover eens zijn. Hijsbult it is !

Isisnofret / Luc schreef:
Wel enkele andere hijstechnieken als de schaar en het schaargat of de wolf. Alhoewel hij het niet vermeldt, kwamen beide hijstechnieken ook al bij Grieken en Romeinen voor. Bij de Egyptenaren weet ik het niet.

Voor zover ik weet niet nee.
Wel hefbomen.
En touwen om stellingen, met al of niet het gebruik van een enkele katrol.



-
Gebruikers-avatar
Philip Arrhidaeus
Site Admin
 
Berichten: 6386
Geregistreerd: Do Mrt 23, 2006 3:16 pm
Woonplaats: Vlaanderen

Volgende

Terug naar Architectuur

Wie is er online?

Gebruikers in dit forum: Geen geregistreerde gebruikers en 2 gasten

cron