Straten

Moderator: yuti

Straten

Berichtdoor Philip Arrhidaeus » Di Jan 13, 2009 9:12 pm

Ik heb net een interessant artikel gelezen in KMT 19/02, 2008 over ‘The role of streets in Ancient Egypt’.

Daaruit blijkt niet alleen dat de Egyptische straten een sociale rol hadden, maar ook dat de oud Egyptische steden volgens een strak stratenplan aangelegd werden.

Het valt eigenlijk gewoon op wanneer je de grondplannen bekijkt:
Kahun
El-Amarna, het werkmansdorp
In Deir el Medina valt dat al heel wat minder op:
http://www.narmer.pl/teby/ima/medina_plan.gif
maar dat heeft misschien te maken met de uitbreiding van het dorp.

Van het hiëroglifisch teken voor stad kun je de kruisende stratenstructuur misschien al afleiden: niwt (nee, niet het omgekeerde van ‘twin’ dat in het straat-Engels gebruikt word, the twilight zone? Stom grapje.), zoals hierboven rechtsonder in het pr-kmt logo.

Een rechte straat, met aan beide zijden hutten is al te zien in Merimde Beni Salame.
En elkaar kruisende straten in Hierakonpolis.

Er zou, naast de praktische reden om een stratenplan aan te leggen in roostervorm, ook een ideologische zijn: de elkaar kruisende straten waren misschien wel een weergave van de kosmos volgens de oude Egyptenaren: de loop van de Nijl, gekruist door de baan van de zon.

De oudere straten zouden dan ook aangehouden worden in latere versies van oude steden.

Maar zo werd ook de hele latere ontwikkeling van een bewoond gebied bepaald, zoals in het Amoncomplex van Karnak waar de latere tempels en schrijnen wellicht geplaatst werden langs de bestaande straten vooraleer deze laatste verdwenen.

In zowel Kahun als in het werkmansdorp is er een open gedeelte of een marktplaats waar in Kahun een tempel voor Sopdu stond en in Amarna een schrijn voor de koninklijke familie.

Volgens de auteur van bovenvermeld artikel valt in Kahun op dat een topografisch probleem, namelijk een rots, ondergeschikt was aan de aanleg – en het stratenplan - van de stad. Hier werd er bovenop een residentie gebouwd met trappen.

Het dient niet gezegd dat straten – zeker in dergelijk klimaat – ontmoetingsplaatsen waren en een sociale rol vervulden. Misschien waren er voedselstandjes en wellicht stonden er banken waar mensen samenkwamen. Er zijn echter uitzonderingen waarvan volgende voorbeelden:
- de processiewegen in Thebe waar de sfinxen voor een duidelijke afbakening zorgden
- de Koninklijk Weg in Achetaton die van de centrale stad naar het noordelijk paleis liep.

Voor het eerste waren de sfinxen hoogstwaarschijnlijk geen afbakening in de zin dat je als gewoon mens niet over die - in dit geval geplaveide - straten mocht lopen, want dat zou niet praktisch geweest zijn, maar dat er geen permanente sociale gebeurtenissen mochten plaatshebben.

Ook voor het tweede geval - de Koninlijke Weg – was een permanente afbakening niet praktisch want hierdoor zouden de velden en de Nijl ontoegankelijk geweest zijn vanuit de oostelijke bewoning bijvoorbeeld. Daarom is het heel goed mogelijk dat in het graf van Mahu http://ib205.tripod.com/mahu.html tussen wachthuisjes een koord ter tijdelijke afbakening gespannen wordt langs de Koninklijke Weg.
Gebruikers-avatar
Philip Arrhidaeus
Site Admin
 
Berichten: 6386
Geregistreerd: Do Mrt 23, 2006 3:16 pm
Woonplaats: Vlaanderen

Berichtdoor Heraclius » Di Jan 13, 2009 9:42 pm

Een interessant relaas over stadsplannen (in het Middenrijk) kan je vinden in het vijfde hoofdstuk (Model Communities) in Ancient Egypt: Anatomy of a civilization van Barry Kemp. We moesten dat boek een aantal jaren geleden eens studeren voor een examen en ik herinner mij de interessante uitleg van Kemp.

Er is wel een evolutie zichtbaar in de planning van steden van het Oude Rijk (Hierakonpolis) naar het Nieuwe Rijk (Planning at its height: Kahun). Wat ik vooral interessant vond was de toepassing van die stadsplanning op de Nubische forten.
Heraclius
 
Berichten: 107
Geregistreerd: Wo Jan 17, 2007 10:10 pm

Berichtdoor Philip Arrhidaeus » Wo Jan 14, 2009 8:26 pm

Heraclius schreef:
Een interessant relaas over stadsplannen (in het Middenrijk) kan je vinden in het vijfde hoofdstuk (Model Communities) in Ancient Egypt: Anatomy of a civilization van Barry Kemp. We moesten dat boek een aantal jaren geleden eens studeren voor een examen en ik herinner mij de interessante uitleg van Kemp.
Dat werk heb ik niet, nochtans al enkele keren mee in mijn handen gestaan ... en terug in de rekken gezet. :(
Ik denk wel dat ik het zou kunnen lezen, maar moeilijker zou zijn er achteraf vragen over beantwoorden.
Dat is dan voor jou goed afgelopen. :welldone: Ik vraag me soms af hoe moeilijk de examens zijn ... wordt er zeer tot in detail gegaan? En hoe streng wordt er dan beoordeeld? Zal misschien afhangen van de prof.?

Er is wel een evolutie zichtbaar in de planning van steden van het Oude Rijk (Hierakonpolis) naar het Nieuwe Rijk (Planning at its height: Kahun).
Volgens ik tot nu toe begreep is er ook een verschil tussen een door de overheid in één keer opgesteld grondplan voor de stad en een zich langzaamaan ontwikkelende gemeenschap. Ook vandaar misschien het verschil tussen Hierakonpolis en Kahun? Het grondplan van het eerste ontwikkelde zich (bijvoorbeeld de iets latere ommuring), terwijl Kahun in zijn geheel opgevat werd.

Wat ik vooral interessant vond was de toepassing van die stadsplanning op de Nubische forten.
Wel, ik ben voor het eerst eens op zoek gegaan naar een grondplan van Buhen en daar zag ik inderdaad dezelfde indeling:
http://www.ancient-egypt.co.uk/people/i ... age042.jpg
Hoofdstraten voor de vlugge verbindingen, zijstraten waarop de ingang van de huizen gericht was, een tempel en een aparte situering voor de voornamere inwoners.
Gebruikers-avatar
Philip Arrhidaeus
Site Admin
 
Berichten: 6386
Geregistreerd: Do Mrt 23, 2006 3:16 pm
Woonplaats: Vlaanderen

Berichtdoor Heraclius » Do Jan 15, 2009 10:03 am

Philip Arrhidaeus schreef:Heraclius schreef:
Een interessant relaas over stadsplannen (in het Middenrijk) kan je vinden in het vijfde hoofdstuk (Model Communities) in Ancient Egypt: Anatomy of a civilization van Barry Kemp. We moesten dat boek een aantal jaren geleden eens studeren voor een examen en ik herinner mij de interessante uitleg van Kemp.
Dat werk heb ik niet, nochtans al enkele keren mee in mijn handen gestaan ... en terug in de rekken gezet. :(
Ik denk wel dat ik het zou kunnen lezen, maar moeilijker zou zijn er achteraf vragen over beantwoorden.
Dat is dan voor jou goed afgelopen. :welldone: Ik vraag me soms af hoe moeilijk de examens zijn ... wordt er zeer tot in detail gegaan? En hoe streng wordt er dan beoordeeld? Zal misschien afhangen van de prof.?


Toen was mijn vraag precies Kahun en wat er af te leiden viel uit het stadsplan. Dat had dan enerzijds met de planning te maken, maar anderzijds ook met de economische achtergrond. Uit de aanwezigheid van graansilos in de grotere huizen werd er geconcludeerd dat er daar een ander systeem werd gehanteerd.

Normaal gezien werd graan (en andere) opgehaald door één centrale overheid en dan verdeeld onder 'de onderdanen', maar in Kahun werd het blijkbaar door de rijkeren (ambtenaren?) verzameld en dan terug verdeeld onder de inwoners.

(Dat is toch wat ik er mij van herinner)


Er is wel een evolutie zichtbaar in de planning van steden van het Oude Rijk (Hierakonpolis) naar het Nieuwe Rijk (Planning at its height: Kahun).
Volgens ik tot nu toe begreep is er ook een verschil tussen een door de overheid in één keer opgesteld grondplan voor de stad en een zich langzaamaan ontwikkelende gemeenschap. Ook vandaar misschien het verschil tussen Hierakonpolis en Kahun? Het grondplan van het eerste ontwikkelde zich (bijvoorbeeld de iets latere ommuring), terwijl Kahun in zijn geheel opgevat werd.[/quote]

Dat was het precies.

Wat ik vooral interessant vond was de toepassing van die stadsplanning op de Nubische forten.
Wel, ik ben voor het eerst eens op zoek gegaan naar een grondplan van Buhen en daar zag ik inderdaad dezelfde indeling:
http://www.ancient-egypt.co.uk/people/i ... age042.jpg
Hoofdstraten voor de vlugge verbindingen, zijstraten waarop de ingang van de huizen gericht was, een tempel en een aparte situering voor de voornamere inwoners.[/quote]

Die forten werden door Kemp trouwens opgedeeld in twee types. In andere gevallen werd de stadsplanning wel aangepast aan de geografische omstandigheden.
Heraclius
 
Berichten: 107
Geregistreerd: Wo Jan 17, 2007 10:10 pm

Berichtdoor Philip Arrhidaeus » Do Jan 15, 2009 2:50 pm

Heraclius schreef:
... Kahun en wat er af te leiden viel uit het stadsplan. Dat had dan enerzijds met de planning te maken, maar anderzijds ook met de economische achtergrond. Uit de aanwezigheid van graansilos in de grotere huizen werd er geconcludeerd dat er daar een ander systeem werd gehanteerd.

Normaal gezien werd graan (en andere) opgehaald door één centrale overheid en dan verdeeld onder 'de onderdanen', maar in Kahun werd het blijkbaar door de rijkeren (ambtenaren?) verzameld en dan terug verdeeld onder de inwoners.
Inderdaad, in vergelijking met het werkmansdorp in Achetaton en Deir el Medina waar helemaal geen silos waren.

Die forten werden door Kemp trouwens opgedeeld in twee types.
Enerzijds veel van de latere die eigenlijk op kleine steden (met stratenrooster en tempel) leken en anderzijds deze welke meer echte forten waren, zonder langdurige permanente (civiele) bewoning?

In andere gevallen werd de stadsplanning wel aangepast aan de geografische omstandigheden.
Als je de forten bedoelt, dan zullen de geografische voordelen maximum benut geweest zijn. Of bedoel je steden?
Gebruikers-avatar
Philip Arrhidaeus
Site Admin
 
Berichten: 6386
Geregistreerd: Do Mrt 23, 2006 3:16 pm
Woonplaats: Vlaanderen

Straten

Berichtdoor Jef » Vr Jan 16, 2009 1:45 pm

Klopt het dat er een geplaveide weg gelegen heeft van het Paleis Malkata van Amenhotep III naar zijn doden tempel ?

Zo ja zijn er nog resten van te vinden.
Gebruikers-avatar
Jef
 
Berichten: 1227
Geregistreerd: Za Apr 01, 2006 2:56 pm
Woonplaats: Etten-Leur, NL

Berichtdoor Rozette » Zo Jan 18, 2009 10:04 pm

Jef schreef :
Klopt het dat er een geplaveide weg gelegen heeft van het Paleis Malkata van Amenhotep III naar zijn doden tempel ?


Monuments and Monumental Art under Amenhotep III
W. Raymond Johnson
pagina 77

A raised causeway reinforced in some areas with mud brick ran from the back of Amenhotep 's mortuary temple to the west gate of the Malqata palace precinct and continued souteastward for two an a half kilometers to a site in the desert called Kom el-Samak.

Zo ja zijn er nog resten van te vinden.


Of er nu nog resten terug te vinden zijn van deze verhoogde weg weet ik niet, maar tijdens opgravingen tussen 1910-1912 door The Work of the Egyptian Expedition
H. E. W.
The Metropolitan Museum of Art Bulletin, Vol. 7, No. 10 (Oct., 1912) werden er nog resten van teruggevonden.
Gebruikers-avatar
Rozette
 
Berichten: 1136
Geregistreerd: Za Mrt 25, 2006 6:57 pm

Berichtdoor Jef » Wo Jan 21, 2009 1:44 pm

Rozette schreef:Jef schreef :
Klopt het dat er een geplaveide weg gelegen heeft van het Paleis Malkata van Amenhotep III naar zijn doden tempel ?


Monuments and Monumental Art under Amenhotep III
W. Raymond Johnson
pagina 77

A raised causeway reinforced in some areas with mud brick ran from the back of Amenhotep 's mortuary temple to the west gate of the Malqata palace precinct and continued souteastward for two an a half kilometers to a site in the desert called Kom el-Samak.


Dus toch een weg van Malkata naar zijn dodentempel, bedankt voor de info Rozette.
Ik kan hier mee verder.
Gebruikers-avatar
Jef
 
Berichten: 1227
Geregistreerd: Za Apr 01, 2006 2:56 pm
Woonplaats: Etten-Leur, NL


Terug naar Architectuur

Wie is er online?

Gebruikers in dit forum: Geen geregistreerde gebruikers en 1 gast

cron