Koningin Neferoesobek en de hoogte van de Nijl in Nubië

Moderator: yuti

Koningin Neferoesobek en de hoogte van de Nijl in Nubië

Berichtdoor Philip Arrhidaeus » Za Sep 03, 2016 6:33 pm

Neferoesobek (Neferusobek, Neferousobek) of Sobekneferoe (Sobekneferu, Sobekneferou), “schoonheid van Sobek”, was een dochter van farao Amenemhat III en volgde hem na Amenemhat IV op.
Met die laatste associeerde zij haar naam nooit, wel met haar eerdere voorganger op de troon, Amenemhat III, de bouwer van de zwarte piramide van Dasjoer ( viewtopic.php?f=8&t=3267 ) en die bij ‘het labyrint’ In Hawara ( viewtopic.php?f=8&t=549 / viewtopic.php?f=8&t=549&start=15 ).

Misschien stond zij aan de basis van de vergoddelijking van haar vader in de Fajoem?
viewtopic.php?f=8&t=3477

Voor de waarschijnlijk oudere zus van Neferoesobek, Neferoeptah (Ptahneferu), werd de begrafenis voorzien in Hawara, terwijl de begrafenis of attributen ervan van andere mogelijke zussen van Neferoesobek in Dasjoer gevonden werden.
Amenemhat III regeerde bijna vijftig jaar, dus de nog in leven zijnde rechtstreekse troonopvolgers zullen misschien reeds van enige leeftijd geweest zijn.

Niettegenstaande Neferoesobek niet vermeld wordt in Abydos (waar Ahmosis onmiddellijk na Amenemhat IV staat) wordt ze wel vermeld in andere koningslijsten, waaronder die van Turijn, die haar 3 jaar, 10 maanden en 24 dagen toekent.

Respectievelijk haar Horus, Nebti en Gouden Horusnaam, Nesoe-Biti en Sa-Ra naam:
geliefde van Re,
dochter van de machtige - meesteres van beide landen,
bestendig in verschijning,
de Ka van Sobek-Re,
schoonheid van Sobek.
Mooi om zien is dat die koninklijke titulatuur voor haar een vrouwelijke uitgang krijgt (een –t):
biket neboe (vrouwelijke gouden Horus) – sat re (dochter van Re i.p.v. zoon van Re).

Een kleine vier jaar regeringstijd is niet veel om belangrijke bouwwerken te verwezenlijken en het laat weinig tijd om een piramidecomplex te bouwen… er is althans niets bekend over waar ze begraven is .
Er zijn een drietal standbeelden van haar teruggevonden in Tell el Dab’a – Avaris, waarschijnlijk oorspronkelijk van de Fajoem.
Een beeld in Parijs (Louvre E 27135) met haar naam op de gordel, toont duidelijk een vrouwelijk kleed boven een idem torso, met overblijfselen van de koninklijke nemes hoofddoek.
http://cartelen.louvre.fr/cartelen/visi ... &langue=fr
Misschien ooit bestemd voor haar dodentempel?
Wel apart deze manier van voorstellen… voor Neferoesobek bestaan er immers geen (afbeeldingen van) vrouwelijke koningen.

Interessante lectuur is te vinden in het boek van Pierre Tallet, ‘Sésostris III et la fin de la XIIe dynastie’ (2005), p. 253-258).

Tallet vermeldt op p. 257 het Nubische “Semna” (evenals het Lexikon der Ägyptologie, 1051) als plaats van een graffiti over de stand van de Nijl in het derde regeringsjaar van Neferoesobek (fig. 69), terwijl andere bronnen “Koemma” ( Kumma / Koumma ) schrijven. Een begrijpelijke verwarring, want er stonden drie forten dicht bij elkaar, namelijk Semna-Zuid, met een versterkingsmuur naar het ongeveer anderhalve kilometer verdere Semna-West… en aan de overkant van de Nijl stond Koemma, ook wel Semna-Oost genoemd.

Zowel in Semna als in Koemma werd graffiti gevonden die verwijst naar de stand van de Nijl. De graffiti met betrekking tot Neferoesobek staat echter in Koemma. Zie voor dit laatste Yvanez Elsa, Rock Inscriptions from Semna and Kumma, 2010, p. 8 (SNM 34390) en p.9 voor wat uitleg en de graffiti. Dit werk is hier af te halen: http://sfdas.com/IMG/pdf/rock-inscrip28e2.pdf

Stond die graffiti van Neferoesobek bij een nilometer?
Eerst eens afvragen wat beschouwd kan worden als een “nilometer” want de waterstanden werden ook op kades of rituele platformen bij de Nijl genoteerd, evenals op trappen… dus niet altijd op daarvoor speciaal opgetrokken bouwsels.
Terwijl een reconstructietekening van Franck Monnier in zijn werk ‘Les Forteresses Egyptiennes’ (2010) op p. 155 een naar de Nijl afdalende trap toont vanuit het fort Semna-West, is dat voor Koemma niet het geval. (Beschrijving van de drie forten in dit boek, p. 154-159)
Elsa Yvanez schrijft echter in haar bovenvermeld werk: “… distinct group of inscriptions is formed by what we labelled “Nile records”. They were carved on the rocks edging along the Nile, at the exact point reached by the annual floods of the Nile.”
Op rotsen langs de Nijl dus.
De exacte plaat van de graffiti van Neferoesobek? Daar heb ik voorlopig geen idee van. Misschien is dit te vinden in ‘Second Cataract Forts, Volume 1, Semna Kumma’ van Dunham en Janssen (1960 – herdruk 2009).

Semna en Koemma worden ook beschreven in het boek van Hans Schoens en Huub Pragt: Rijk der Farao’s, Opper-Nubië, Van Naga tot Aboe Oda (2015), p. 252-277.

Afbeelding
Gebruikers-avatar
Philip Arrhidaeus
Site Admin
 
Berichten: 6386
Geregistreerd: Do Mrt 23, 2006 3:16 pm
Woonplaats: Vlaanderen

Re: Koningin Neferoesobek en de hoogte van de Nijl in Nubië

Berichtdoor Philip Arrhidaeus » Ma Sep 05, 2016 7:05 pm

Ik kreeg de bemerking dat Neferoesobek bouwde bij Herakleopolis Magna.
Er zijn daar inderdaad blokken teruggevonden met haar naam.

Het Lexikon der Ägyptologie, 1125, verwijst o.a. naar
- Daressy in ASAE 17, p.34 links onderaan
https://archive.org/details/annalesduservice1718egyp
- Porter & Moss IV, p.119
http://www.griffith.ox.ac.uk/topbib.HTML
Gebruikers-avatar
Philip Arrhidaeus
Site Admin
 
Berichten: 6386
Geregistreerd: Do Mrt 23, 2006 3:16 pm
Woonplaats: Vlaanderen


Terug naar Middenrijk

Wie is er online?

Gebruikers in dit forum: Geen geregistreerde gebruikers en 1 gast

cron